Nasze cenne życie

Jak dla wielu z nas, sobota była dniem który trudno było mi ogarnąć. Zazwyczaj na początku trudno jest uwierzyć w realność tego rodzaju wydarzenia. Nie dość, że zginęło tyle osób, to jeszcze były to osoby, które w jakimś sensie znaliśmy. Z reguły ofiary katastrof są dla ogółu społeczeństwa kimś anonimowym, płaczą po nich przede wszystkim bliscy. W tym wypadku odeszły osoby, których twarze, głosy, sylwetki były nam w jakiś sposób znane. Choć nie interesuję się jakoś szczególnie polityką, telewizor włączam niezwykle rzadko, ale część twarzy i nazwisk nie była mi obca, kojarzyłam tych ludzi. To sprawia, że z jednej strony wydarzenie wydaje się absolutnie nieprawdopodobne (patrz komentarze, że gdyby jakiś pisarz thrillerów politycznych wymyślił taką historię, wyśmiano by go za brak krztyny prawdopodobieństwa), a z drugiej, paradoksalnie, zbliża nas do realności śmierci w naszym życiu.
Na co dzień raczej nie myślimy o śmierci. Istnieją nawet koncepcje psychologiczne, które mówią, że człowiek posiada złożony system mechanizmów, umożliwiający ochronę przed świadomością własnej śmiertelności na rzecz nieśmiertelności – choćby symbolicznej. Psychologowie egzystencjalni uważają, że wszelkiego rodzaju wierzenia w życie pozagrobowe jest obroną przed lękiem przed śmiercią, i tylko porzucenie ich pozwala na zmierzenie się z własną śmiertelnościa i osiągnięcie spokoju ducha. Lęk przed śmiercią jest w rzeczywistości lękiem przed życiem, nie pozwalając żyć w odważny i pełny sposób. O ile zgadzam się, że niezgoda na bycie pyłkiem, który łatwo zdmuchnąć może blokować kontakt z chwilą teraźniejszą, to nie jestem do końca przekonana, że wiara w tzw. życie pozagrobowe, czyli w to, że część nas jest nieśmiertelna całkowicie uniemożliwia zmierzenie się ze swoją śmiertelnością. To pewnie zależy od systemu przekonań.
Jedna z moich pierwszych myśli, po tym, jak dowiedziałam się, co się stało, brzmiała „Nie ma co tracić czasu na pierdoły”. Na moment zdałam sobie sprawę z tego, że tracę energię na rzeczy, które często nie mają sensu na dłuższą metę – spieranie się o to, kto ma rację, drobiazgowe analizowanie przeszłości zamiast podejmowania działań od razu (niestety często zwlekam z decyzjami nawet, jeśli czuję, że sa słuszne), zajmowanie się sprawami pobocznymi, gdy to, co najważniejsze pozostaje nietknięte… Ilość czasu, jaki spędzę na Ziemi jest siłą rzeczy ograniczona. Nie wiem jednak ile tego czasu mam, a czasem zachowuję się tak, jakby było go nieskończenie wiele. Nie chodzi mi o to, by kompulsywnie działać i musieć wciąż coś osiągać lub czegoś dokonywać. Chciałabym raczej częściej mieć świadomość tego, co się wkoło mnie dzieje, odczuwać swoje istnienie, smakować poszczególne chwile, niezależnie od tego czy płyną leniwie, czy szaleńczo gnają. Jak tu już jestem (na Ziemi), to trzeba wykorzystać ten czas w pełni. Kiedyś w jakiejś buddyjskiej książce przeczytałam, że szansa na to, by inkarnować się w ludzkim ciele jest niewiarygodnie mała. Stąd ludzkie życie jest tak bardzo cenne i tak szczególne, nie ma co marnować tej szansy (A książka ma zresztą tytuł „Nasze cenne życie”).
Świadomość powyższego uderza w kontakcie z kruchością ludzkiego życia. Potem gdzieś zanika w wirze codzienności. Może dlatego warto wykorzystywać tego rodzaju chwile, aby zdać sobie sprawę, że (jak usłyszałam ostatnio w radiu z ust pewnego filozofa) każdy moment, który przeżywamy jest kolejnym momentem, w którym nie nadeszła śmierć. Przez swą nieuchronność i brak zwyczaju wcześniejszego zapowiadania się, towarzyszy nam cały czas. Nie bez powodu różne systemy wierzeń podkreślają ten fakt. Szamański „sprzymierzeniec” to nic innego, niż postać, która niesie dla nas śmiertelne zagrożenie, ale gdy uda się nam z nim skutecznie zmierzyć, zyskujemy do dyspozycji jego ogromną moc.

Zaakceptowanie własnej śmiertelności czy nawet spojrzenie śmierci w oczy, pozwala w pełni objąć swoje życie. Brandon Buchard, człowiek zajmujący się marketingiem internetowym, opowiada historię, w której  otarł się o śmierć w wypadku samochodowym. Jak mówi, w tamtym momencie przyszły mu do głowy trzy pytania „Did I live? Did I love? Did I matter?” czyli „Czy żyłem? Czy kochałem? Czy miałem znaczenie (dla świata)?”. To ciekawe, że siła tych pytań uderza dopiero (pewnie nie zawsze i nie wszystkich) w tak dramatycznym momencie, zastanawiam się co można robić, by taki dzwonek alarmowy nie był koniecznością. Bo w końcu i tak dajemy się wciągać w wiry codzienności – i to też jeden z uroków naszego cennego życia.

P.s. Oczywiście śmierć ma wiele innych aspektów, takich jak smutek, ból, poczucie straty i żałoba – ale o tym już nie dziś (o ile podejmę te wątki).

photo credit: James Jordan